view · edit · sidebar · upload · print · history

LCG0071Hinkeljouged

A me SamschtigNamittaag im Jouni 1933 teuhnt dour 's offe Chouchifischter en flotte Choor vo Bouben ound Mane, zoum Til hiser vom Stimmbrouch. Louht ound kmpferisch dringt zoum Takt von ere Troummlen es rassigs Marschlid ine. T'Lydia ggat go 's Fischter zoumachen ound gst ouf de Straass vor em Houhs e Virerkolone verbymarschire; hinder eme rootwyssschwaarze Faane mit Haaggechruuz euppe dryssg Halbwuchsigi. Di blonde Pourschten i brouhne Hmper, schwaarze Gravatten ound chourze schwaarze Hose gschted na ggmeugig ouhs, htted s' blos k HaaggechruuzBinden am linggen rmel ound ks Ggwr uber der Achsle.

Ounwillkuurli blybt si am Fischter staa ound louget dour t'Schybe. Gg ire Wile mous si di schnidige Pourschte bwoundere, wo mit xakte Schitle, souhberen Ouniforme, stramer Haltig ound zugigem Schritt ire Wg geund. Si rgeret sych sofort uber sych slber ound git sych neud zou, wi si sych vo dne Junglingen aagsproche fult. Daas sind ja be di. Di hnd jtz ire StaatsjugendTag, in schoulfrje Taag pro Wouche mit attraktyvem Programm; aber iri Seuhn mund glych i di normaal Schoul, ound am Mntig wrded s' rscht na ouhsgglachet vo drige Pourschte, wo jtz e so flott verbymarschired. Imerhy, de Johanes staat daa druber. r macht sich im Gimi, ht Freud uberchoo am Lren ound isch froo, das er i dne Schoulstounde, won er m ht als di andere, syni Kntniss chan erwytere. r ht aw es paar Lrer, won en droum schtzed, wnn s' daas aw neud vor de Klass wnd zige. Blos isch er m fur sych, t'Lydja hofft, er wrd neud na zoum inzelgnger. Bim Maartyn isch di Gfaar neuhd; r ht 's ander Gschlcht entdckt ound glawb zimlich Erfolg. Win er doch efng so lgant dethr chounnt. Bd Seuhn hnd zwaar en nlichi Aalgig, aber de Hans wurkt deby so braav, tirkt zougchneupft, de Maartyn degge ouf e saloppi Aart pflgt. r gaat jtz aw i t'Mittelschoul, e tchnischi; aber dt hrrscht en greubere Toon als am Houmanistische Gumnaasjoum, ound en vanglischi Pfadi finded dt di sbe Hinkeljougetliche na xtra bleuhd; di Pourschte cheumed sych ja fourchpaar moutig ound hrt voor, wnn s' in Uberzaal ouf es paar Wnigi loos geund. Ihmm stzt's halt glych zou, das r als neud Zouggheuhrige zoum Oussesyter ggmacht wirt. Zwaar turff r im vanglische Joungmane-verbound en Zouhg fure, win aw der lter. Bin Mitlene isch daas na wniger es Problm. Zwaar cheund di sbe vom Bund Deutscher Mdel aw rcht schnippisch sy ound i Gruppli zme gigele, aber Rouht ound Aneli lyded bis jtz neud e so drounder. Lydias Maa schynt sych alerdings wge dre Hinkeljouged groossi Sorge z'mache, jdefalls ht er aagchundt, r rdi am Sounntig mit de ganze Familje druber.

Am Sounntig nach em Zmittaag hlffed ali, win amig, bim Abwsche, ound dnn sitzt di ganz Familje zme bim schwaarze Kafi. Hut wott de Vatter ben euppis rnschts mit allne bsprche, euppis wo vor alem aw g'Chind aagung. Natuurli ggheuhrt aw t'Vonnaa zour Ggminschaft. G'Chind wussed, das me bi drige Gglgehiten emaal mous zoulosen ound waarte, bis me ggfruhget wirt, ound droum sitzed ali still daa. Nou de Peuli mit syne nuun Jaare haltet di Spanig neud gout ouhs, er trouckt sich as Mami anen ound flismet eren is Oor, wret de Vatter sit:

Es passired efng Sachen i dm Tuutsche Rych, lider in e Richtig, wo myr gaar neud ggfallt, wo neud gout isch fangt er aa. Das de Pfaarer Bodelschwingh, ine wo na ouhfrcht tnkt, das r vom Pruussische Koultousminischter apgstzt worden isch, macht psounders myr Sorge. Daas won eu Joungi aagaat isch vilicht na schlimer. Yr hnd tnk ggheuhrt, das de Baldur von Schirach mit de Hinkeljouged isch de Reichsausschuss Deutscher Jugendverbnde go pstze. D Rychsouhsschouss isch daas oberschte Grmjoum im Land, won ali Frizytgrouppe fur Chind ound Jougetlichi organisirt, also aw di vanglische Joungmanebund ound Joungmitlibund, won yr ja deby sind. Nach dm Poutsch, am 17. Jouni, ernnnt de Rychskanzler ouhsggrchnnet d von Schirach zoum Jugendfhrer des Deutschen Reiches, daas hisst zoum Oberbflshaber vo de ganze Tuutsche Jouged.

Also ni! rufft t'Rouht dezwusche d Fhrer hilft na dne Reuber!

Lider wirt hut i Tuutschland 's Ourcht bloont ound gstraafft wrded di Ouhfrchte, di wo sych fur Grchtigkit ystzed. Daas isch pitter. Aber wyter. Fur das d von Schirach cha bfle, mous er Luut haa, wo syni Bfl a di Oundere ound zltscht a Mitli ound Boube wytergnd, ound droum wott er di Verbandsprsidnte wider zrougg hole, grad di won er fourtgjagt ht; sowyt di wnd. Fur de Reichsverband der evangelischen Jungmnnerbnde, also fur euje Verband, stllt sych der Erich Stange zour Verfugig. Won i daas erfaare, verschrick i. Ych kne d nmlich als en Kisertreuje, als ine, won em Kiser als Schoutzpatron vo de Rligjon naatrouhret. D Stange gst neud, i waas fur es lnd di Naazi aim inefured. r mint, r musi sych mit em Hinkel gout stle. Won i di Oumwlzig erfaare ha, daa wiss i, es gaat richtig Glychschaltig, daas hisst, ali Jougedverbnd mused jtz glych wrde wi t'Hinkeljouged, ali Pourschte mused nou na Soldaate g, nou na fur de Chrig lre, turffid nou Verachtig ound Hass haa ggenuber andere Luut. Di Mitli ound Pourschte turffid nume go wandere zoum sych a de Natour freuje, turffid numen in Wald, ifach go Pflanze kne lre, nume go Spouhre vo Tir ound Vogelruff stoudire. Verbarme, Hulffsbritschaft gilt als Schwchi. Taatschli git jtz de Baldur von Schirach be d Bfl ouse: Ali Jougedverbnd wrded glychgschaltet, wrded Hinkeljouged.

Daas turff neud sy roug ound entschlosse sit's de Hans umel i mym Zouhg loug i defuur, das myr euses vanglische Programm wyterfured. Lbhaft stimmed em di jungere by, ound de Maartyn rufft:Aber dnn gnz doch aw eus Ggwr! Mer wnd dnn louge, ych kne doch myni Luut, di leund sych vo dne Naazi neud ales buute. 'S Aneli: ni, myr neud, sicher neud Daa mint t'Vonnaa, daas sig ja edel und gut, aber di Chind higed ja ki Aanig ound t'Lydia warnt: mached jaa nuut ggfuhrlis!; is Wort git 's ander, di Chind rded ouhfggrgt dourenand. Wo 's e chli rouger wirt, sit de Vatter: Ych ha ja na gaar neud frtig ggrdt ound pleutzli sind ali btroffe still. Mit myne Frunde Bonhoeffer ound Niemller ound Tholooge vo Maarbourg han i mi slpverstndtli bsproche. Es isch klaar, das myr eusi Chind ouhstrtte leund. Myr ali vo vanglischer Gsinig.

Schaad isch es glych, de Hans, di Ubige vom Jougedverband sind doch euppis wrtvolls fur Pourschten i dm Alter ound de Maartyn: myr mussted eus glych wre! Myr Schwyzer hnd nmlich e langi Tradizjon, das myr eus wred fur p'Frihit. I dre Zyt, wo Ritter i isige Ruschtige in Chrig zoge sind, daa sind t'Habsbourger mchtig gsy; ound si hnd im Gbit vo de vir Waldsttte Aaspruch gstllt ouf pstimti Lnderje. Di Pouhren ound Hirte dt hnd aber ires Rcht pbhawptet, das si rychsfri siged, das si blos em Kiser mused folge, souscht nimertem. Daa roucked t'Hapsbourger em Smpachers naa voor, ound won e di iggnossen entggecheumed, stled sych t'Ritter zour Schlacht ouhf. Si roucked z'Fouss voor, deby hbed s' langi, spitzigi Lanze graad fure; jden iggnoss, won ouf di Ritter zou wtt, wuur vo dne Lanzen ouhfgspisst. Na schlimer. T'iggnosse cheund nume zrougg ound t'Ritter roucked stndig voor, imer zvorderscht di Lanzespitze. Daa rufft ine, er hisst Arnold vom Winkelrid, d rufft: iggnosse, ych wott eu e Gass baane! Louged fur myni Fraw ound Chind! Dewret oumarmt er e Pouschle vo dne Lanze, wirfft sych mit syre brite Brouscht i t'Spitzen ound in Tood. Ouf bde Syte hnd jtz t'iggenosse Platz ound rned ouf t'Ritter loos. Ouf di Aart, mit em Ysatz vom Lbe vo Kameraade, bsygt me daas Ritterhr.

 'S Aneli klatscht ound lacht, t'Rouht rufft Bravo, de Maartyn: D Winkelrid isch halt scho tapfer ggsy ound de Hans stllt blos fscht: Bi den alten iggnosse ht's scho na Hlde gghaa.

Daa wott de Vatter wusse: "wo hsch aw die Gschicht hr? Allwg chouhm ous de Schoul." ound de Martyn: "di staat i de Schwyzer Saage vom Miraad Linert. Daas Bouch hani von Groossltere Gyger uberchoo."

Vatter: "Fur waas, Maartyn, hsch dou eus jtz di Schwyzer Saag verzllt ?"

Maartyn: Di Gschicht ziget, das me neud imer zrscht a sych turff tnke. D Winkelrid isch en Hld, wil er sych fur di andere opferet.

Vatter: "Dou hsch rcht, daas isch euppis ganz wichtigs. Aber daa stckt na m drin.

'S Aneli sit: Dou minsch sicher, das en Maa mous fur Fraw ound Chind louge, wnn er in Tood gaat.

Vatter: Aw Dou hsch natuurli rcht. Myr isch na euppis wichtiger. De Maartyn ht scho rcht, das myr Schwyzer e Tradizjon hnd, das myr eus fur p'Frihit wred. Aber daas hisst neud ifach, das myr wnd mache, was eus passt. Es gaat myr oum e Frihit fur eusi Uberzuugig, das myr turffed mache, was Gott eus bfillt, was Jsouss eus lrt.

Maartyn: "Dnn findtsch also aw. Vatter, myr sled is wre?

Jtz aber langsam. Ych wiss scho, yr hnd i yggstzt bin vanglische Joungmane, ound es freut mi neumedoure scho, das yr i wtted wre. Das kis von eu Chind i t'Hinkeljouged gaat, sovill isch klaar. Es wirt lider neud lang gaa, bis ali im Alter zwusche z ound 18 Jaar mund mitmache. Aber Yr sind Schwyzer, wi p'Moutter ound ych. Als Schwyzer h myr nuut z'souchen in ere Jougedorganisazjon vom Tuutsche Staat, scho gaar neud i dre Hinkeljouged mit militrischer Zylstzig. Das Yr eu wred isch aber neud neuhtig, daas uberleund er myr.

T'Lydja ht Bdnke: Als Ousslnder cheu myr eus neud erlawbe, gg di Nazjonaalsozjalischte go ouhftrtte, daas isch vill z'ggfuhrli, di Luut sind neud zimperli, daas hnd s' scho ggnoug bwise.

 Jaa, de Kourt, Jaa, di sind neud zimperli. I dm Tuutsche Rych gits k Frihit m. Ych verzll eu jtz aber aw e Gschicht wo vilicht bsser ziget, was i mine. Wo p'Franzoosen ounder em Napolon t'Schwyz eroberet hnd, daa bgrussed vili Schwyzer freudig di freumde Trouppe, will 's Franzeusisch Dirktoorjoum mit der alte Hrrschaft vo de Patryzjerfamilje uber t'Oundertaanen ouhfggrouhmt ht, aber di Franzeusisch Psatzig verubt aw vill Willkuur ound Ourcht. Gge daas wrt si de Pfaarer am Sampter z'Zuri, de Hans Chaschper Lavater. Aber di Zurcher Rgirig verwarnt ous Angscht vor de Franzoose de Pfaarer Lavater. Moutig faat d scho syni nuhchscht Prdig e soo aa:

Waas sll en chrischtliche Pfaarer i dre Zyt psoundrigs prdige, sll er schwygen ous bleuhder Fourcht, das er nimer verltzi? Ooh, dnn wr er en schwache, charakterloose Prdiger, ounwurdig syner Amtspflicht. Ni, so lang Ourcht ggscht, sll er neud schwyge. Schwyge cha zour Sund wrde. Yr sged Schwygen isch Gold, daas mag ja i gluckliche Zyte stime, ych aber sgen eu, i de Zyte vom Ourcht wird daas Gold zoum Joudasloo vo de Fyghit. Aw wyter nimmt de Pfaarer Lavater i dre Prdig ks Blatt vor 's Mouhl. Nachane chounnt en Zurcher Raat ouf en zou, also ine, wo sych de Franzeusische Psatzer aapbasst, ound schimpft, was r sych ybildi, mit drige Worte wle gg Kanonen ound Bajontt ouhfchoo. Ouf daas schrit en de Lavater aa, als Chrischt mus er der Obrigkit folge, aber als Mntsch ound Burger wr er imstand, der rschtbscht Ouhrhber vo de Versklaavig vom Volch go mit de Pischtole vor de Chopf schuusse. Es paar Wouche spuhter wirt d Pfaarer verhaftet, ound nach es paar Meunet vertilt r sys ltschte Broot ound sys ltschte Glt an aarmi Houngerlyder. Ouhsggrchnet dewret schuusst ihnn en Franzeusische Soldaat z'Tood.

Hans: Di Gschicht isch dnn intrssant, di han i taatschli neud knnt. A myner Schoul wrde mer mit de Nibeloungesaage pblaaget.

Vonnaa: Di einseitige Verherrlichung von Kampf und Mut, Germanischer Recken ound Heidnischer Gtter gilt viel in meinem Land, und besonders jetzt macht Deutschland eine arge Zeit von Ounrecht und Unterdrckung der guten, christlichen Gesinnung durch, und da sind hier die Nibelungensagen hoch im Kurs.

Vatter: "Mych freut's, das Yr di Schwyzer Tradizjon kned, das Yr di Gschichte kned, won eusi Gschichte sind, won eus sged, das myr zou euser Uberzuugig nach Jsouss Chrischtouss mund staa. Maartyn: Aber Dou sisch doch, myr sled eus neud fur eusen vanglisch Zouhg wre. Vatter: Ych bi froo, Maartyn, das Dou fruhgsch. Wnn Dou oder de Hans oder euji Frund dm Staatsbfl zwider es iges Programm mached, ound wnn yr na wiss wi vili Kameraade dne Naazi z'Trotz zmebringed, so nutzt daas lider nimertem nuut. Di Nazjonaalsozjalischte sind be soo verblndet, di sind imstand ound geund mit ere bwaffnete Ubermacht ouf Halbwuchsigi loos. Yr htted k Schangsse.

Vonnaa: Nicht nur das, auch die Familien der Beteiligten wrden verfolgt werden.

Vatter: Ni, me mous p'Verhltniss xakt stoudirt haa ound mit glychgsinnte Luut, wo sych aw ouhskned, w me wott euppis oundern.

Vonnaa: Es ist zu befrchten, dass in Blde auch im Deutschen Reich Pastoren verhaftet werden, wenn sie Ounrecht der Nazi anprangern.

Vatter: Vill di greuhssere Sorge macht myr na t'Ounderdruckig vom frje Tnken ound p'Verfolgig vo Ouschouldige, di Willkurhrrschaft.

Rouht: Vatter, Dou hsch ja ggsit, Dou wrsch Di fur Eus. Hsch Dou dnn e Schanggse?

Vonnaa: Euer Vater ist im Deutschen Reich ein berhmter Mann, sicher in der Evangelischen Kirche. Er hat hochstehende Freunde. Was er sagt, hrt man weit herum in Deutschen Landen. Hinkel wird sich berlegen, bevor er gegen ihn vorgeht.

Lydia: Kourt! Dou versprichsch mer, das Dou Dych; ound Eus! neud i Ggfaar bringsch!

Kourt: Ych wiss scho, ych wiss daas ja slber, das de Hinkel sych neud wuur schuuche, gge mich voorzgaa. Ych kne g'Grnze, i wiss, wi wyt i turff gaa. Ych han aw neud im Sinn, di Grnze go ouhsloote, ound i bsprich mi mit Dyr ound de Vonnaa, aber aw mit myne Frunde, bvor i wider mit kritischen Ouhssaagen a t'Euffentlichkit gaa. Daas versprich i, daa cheund er roug sy.

view · edit · sidebar · upload · print · history
Page last modified on 06.03.2012 17:20 Uhr