view · edit · sidebar · upload · print · history

Inselschwyz!!!

Es Gespruhch vom Hini Habicht mit em Xaver Prth:

Hini Habicht: Am rschten Awgschte wirt wider grdt uber t'Schwyz als Insle. Dou, Xaver, wohr chounnt igetli d Ouhsdrouck, t'Schwyz sig oder sig neud en Insle?

"'Xaver Prth:''' Wi dou wisch, isch vo 1914 bis 1918 ound wider vo 1939 bis 1945 Wltchrig gsy; rings oum t'Schwyz oume isch kmpft worde, inzig eusi Schwyz isch verschoont pblibe. Me ht daas Land droum cheune verglyche mit eren Inslen i me Mr wo de Stourm toobet.

H.H.: Aber me ht in ltschte Jaare doch gstritte oum t'Schwyz als Insle, neud blos vor m wder sibezg Jaare.

X.P.: Wo de Chrig verby gsy isch, sind rscht rcht Folge furechoo, wo langi Jaar naawurked.

HH.: Dou minsch Veraarmig, Widerouhfbow, Verlouscht vo de Kolony, drig Folge? Aber doo isch doch de Marschallplaan choo, daas Tuutsche Wirtschaftswounder.

X.P.: Aw, aber i dne Jaaren isch en groosse Til von erwachsene Mane, also vo de mugliche Vttere, im sognannte Fld gsy. Daas hisst neud, das k Chind zuugt worde wred, aber di sind in ere voorwigend wyblichen Oumgbig gbooren ound ouhfggwachse. Nach em Chrig sind lang neud ali Vttere hichoo, ound di wo hichoo sind, sind zou me groosse Til versteuhrt oumechoo, versteuhrt vom rouhche Soldaatelbe, vo schwren Erlbnis wi Tood vo Kameraade, igeni ound freumdi schwri Verltzig, Teuhde vo andere, aber aw versteuhrt vo Alkohool ound andere Soubschtanze wo si pbrouhcht hnd, zoum daas Lben ouhshalte. I Groossbritannje sind zoum Byspyl Soldaate zrscht zme phalte worde, zoum si ouf es Zivyllbe voorbrite, vor si hnd hi turffe. I den Achsemcht sind vili ous Ggfangeschaft rscht nach mngem Jaar hichoo.

H.H.: Ych verstaa nanig, woo t' ouse wottsch.

X.P.: Scho wret dne Chrige, aber aw nachane, sind be vili Chind ooni Vatter ouhfggwachse. Euppe sit de Naach-chrigsjaare chounnt de Bgriff "vatterloosi Gsllschaft" ouhf. Daas ht doo bduutet, das Erziig, Verdinscht, Houhshalt, ales ouf de Frawe gglaschtet isch, ound das nametli fur Boube chouhm Vttere ound fur Mitli chouhm hmane oume gsy sind, wo s' cheunnted es Voorbild n.

H.H.: Ht dnn daas Folge?

X.P.: Es wirt chouhm devoo ggrdt, waarschynli sind aw t'Zmehng vill z'komplizirt, aber es sind doch zwoo Taatsache vo Bduutig fur dyni Fraag nach de Schwyz als Insle. imaal gheuhrt me neud nou vo Schwyzer, sondern aw vo Tuutscher Syte, das bin eus im Allgmine vill sachlicher, vill rouger, vilicht mngmaal sogar e chli ggmutli ound phbig uber politischi Fraage gstritte wrdi, wo grad im Tuutschen ousse vill rascher vo Ggwalt t'Rd isch, aber aw Ggwalt ggubt wirt. Grad in Jaare nach 1968 isch daas tuutli gsy.

H.H.: Aber tnk doch an Ooperehouhskravall, an ali di awtonoome Zntre!

X.P.:Sicher hts aw bin eus Ourou gg, aber im Verglych mit Frankrych ound Tuutschland, wo zytwys an Ouniversitte chouhm m en rouge Btryb mugli gsy isch, isch glawbi vo bde Syte wniger Gsturm ggmacht worde. Im Tuutsche, won alerdings na anderi wichtigi Faktoore fur Ggwaltbritschaft oume sind, ht neud oumesouscht e Rooti Arm Frakzjon ggwutet. Tnk aber aw, wi huuffig im Oussland gschtrikt wirt.

H.H.:Ound di ander Folg?

X.P.: Im ubrigen Euroopa ht me bgriffe, das p'Frawe doo aw hnd wle pstime was lawfft, wo sy ja soo lang de Charen elige gschlikt hnd. Si hnd di politische Rcht gforderet ound uberchoo. Bin eus ischs Frawestimmrcht rscht 1971 yggfurt worde, i U.S.A. und Groossbritannje brits ir Zwuschechrigszyt ound i Frankrych ound Blgje grad nach em zwite Wltchrig.

H.H.: Ych ha ggmint, ir Schwyz hig me so lang ggwaartet wg de tirkte Dmokraty.

X.P.: Wi ggsit, sind di Zmehng sicher sr komplx, aber ych bin uberzuugt, das me vill z'grn der Yflouss vor vatterloose Gsllschaft ouf p'Mntalitt vergisst. Vilicht isch im d Gdanke freumd, vilicht aw oumbqum.

H.H.: J, droum, minsch, isch t'Schwyz ouf en Aart en Insle?

X.P.: Daas mit de vatterloose Gsllschaft isch sicher blos in Tilaschpkt, aber mych tounkt, ine wo me neud stt vergsse.

view · edit · sidebar · upload · print · history
Page last modified on 31.07.2011 20:39 Uhr